Temel Parçacık: Kuark

Atomun da ötesinde ilk temele yolculuk "Şeylerin şeyi" Kuark

Temel Parçacık: Kuark

     KUARK

Maddenin temel bileşenlerinden ve bir tür temel parçaçıktır kuark.Kuarklar bir araya gelerek hadronları oluşturmaktadır.

Kuarkları ve kuarkların birbirleriyle olan ilişkisini inceleyen bilim dalına "Parçaçık Fiziği"denir.

Kuarkların kendilerine has karşıt parçaçıkları vardır.Bu parçaçıklar "Antikuarklardır".Kuarklar ve antikuarklar doğada gerçekleşen dört temel kuvvet ile etkileşime bulunabilme yetisine sahip tek parçacıklardır.Kütleçekimi,Elektromanyetizma,Zayıf Nükleer Kuvvet ve Güçlü Nükleer kuvvet.

İlk olarak 20.yüzyılın başlarında ismi geçmeye başlanan kuarklar o andan itibaren fizik ve bilim dünyasında yeni çağlar açmış ve birçok şeyi değiştirmiştir.

Kuark Modeli Murray GEll-Mann ve George Zweig tarafından birbirlerinden bihaber bir şekilde 1964 yılında ortaya atıldı.Hadronları oluşturmak için bir araya gelen/getirilen düzenleme şemasının parçaları olarak ele alınan kuarklar 1968 yılında Stanford Doğrusal Hızlandırıcı Merkezinde yapılan derin inelastik saçılma deneyleriyle birlikte teori olmaktan çıkan kuarkların varlığı kanıtlanmıştır.

Kuarkların keşfiyle beraber atom modelleme düzeni yeniden oluşturulmuştur.Yeniden oluşturulan modelleme standart modelleme olarak kabul görür.Çağımız itibariyle bilim alanında kuarkların tanımı ,maddenin temel parçacığı olduğu yönündedir.

kuarklar, elektrik yükü,renk yükü,spin ve kütle gibi birtakım yapısal özelliklere sahiptir.Bununla beraber elektrik yükü,temel yükün tam sayı katı olmayan tek temel parçacık düzenidir.

Kuarkların 6 türü olmakla beraber şu şekildedir:

Yukarı   "u"

Aşağı    "d"

Alt      "b"

Üst      "t"

Tılsım   "c"

Garip    "s"

 

Gell-Mann quark söylemini martıların çıkardığı sesten esinlenerek türetmişti.James Joyce'un "Finnegons Wake" isimli kitabındaki bir şiirde yer alan quark kelimesine denk gelene dek.Kavram için kullanmayı düşündüğü bu sesin gerçekteki yazımı konusunda kararsız kalmıştı.Almanca kökenli bu kelime bir süt ürününün adı ve "saçmalık"anlamına gelmektedir.

The Quark and The Jaguar isimli kitabında Gell-Mann bu konuyla ilgili bizlere bilgi veriyor.

  1963'te çekirdeği oluşturan temel bileşenlere "kuark" (quark) adını verdiğimde, elimde yazı yok sadece "kwork" gibi bir ses vardı. Sonra arada bir dikkatle okuduğum James Joyce'un Finnegans Wake kitabında, "Three quarks for Muster Mark" cümlesinde "quark" sözcüğüyle karşılaştım. "Quark" (anlamı, bir şey için martının ağlaması) "Mark" ve "bark" (havlama sesi) ile ve bunlara benzer sözcüklerle kafiyeli olduğundan, sözcüğü "kwork" şeklinde telaffuz edebilmek için bir bahane bulmalıydım. Ancak kitap Humphrey Chimpden Earwicker adlı bir politikacının rüyasını gösteriyordu. Metindeki sözcükler, Aynanın İçinden  (Through the Looking-Glass) kitabındaki birleşik sözcükler gibi genel olarak aynı anda birkaç farklı sözcükten türetilmişti.

Her geçen gün evreni ve özü anlamaya yönelik keşifler süregelmekte aslında şu cümle her şeyi açıklıyor

"Neyi bilmediğimiz bile bilmiyoruz"

bilimle kalın 

 

                                                   Hkan