Soykırıma Uğrayan Tek Hayvan: Ahal Teke

Soykırıma Uğrayan Tek Hayvan: Ahal Teke

Ahal Teke doğrudan eski Türkmen atlarının soyundan gelen ve çarlık Rusya'sında oluşturulmuş (Türkmen
atının aygır defterleriyle kayda geçirilmesi) safkan bir at ırkıdır. Buzul çağından kalma mumyalaşmış ve
donmuş at cesetlerinden anlaşıldığı üzere belki de tam anlamıyla safkan olan tek at ırkıdır. Ahal Teke milattan
önceki binyılda bile Doğu Avrupa'dan Çin'e kadar ün sürmüştür
Ahal Teke kanı Avrupalı at soylarının pek çoğunda bulunur. İngiliz tam kan at ırkının defterinde kayıtlı bütün
damızlıkların soyu, Osmanlı İmparatorluğu'ndan İngiltere'ye gitmiş olan üç aygıra dayanır. Bunlardan biri
Kuzey Afrika'dan gitmiş olup muhtemelen Arap atıdır. Ancak diğer ikisi özellikle de İstanbul'dan gelen "Byerly
Turk" kesin olarak eski Türkmen atıdır. Alman at ırklarını etkilemiş olup bu ırkları ıslah eden en ünlü aygırın adı
Almanca'da "Turkmen Atti"dir.
SSCB lideri Stalin döneminde Türkmen direncinin kırılması amacıyla 80 bin ahal teke'nin kurşuna dizilmiştir

ÖZELLİKLERİ:

Ahal-Teke atlarının olgunlaşmasında Köpetdağ’ın altındaki düz toprakların ve hava şartlarının önemli rol
oynadığını belirtmek gerekir.Köpetdağ civarı yerli halkı güzel, zarif ve hızlı koşan bu atların özelliklerini daha da
güzelleştirmek için at yetiştirmeyi bir sanat haline getirmişler. Bu atların tam olarak nerede ve ne zaman
evcilleştirmeye başladıkları konusunda tartışmalar devam etmektedir. Türkmenistan civarında en az 5000 yıl
önce Ahal-Teke atın evcilleştirildiği, bilim adamları ve tarihçiler tarafından tespit edilmiştir. Evcilleştirmenin
olduğu en eski yer Karatepe’de (Garadepe) at heykellerinin bulunması bunun en bariz delilidir. Bununla
birlikte Altıntepe (Altyndepe) ve Ulutepe (Ulugdepe) yıkıntılarında da M. Ö. 3000 yılına ait at şekli heykelleri
bulunmuştur. Aynı zamanda Marı'daki kadim merv harabelerinde de at heykelleri bulunmuştur.

Her şeyden önce çok dayanıklı ve hızlı koşar. Çalkalanmadan düz bir şekilde, yerden ayağını kaldırdığını belli
etmeyerek yürür. Ahal Teke atlarının gözleri çok berrak ve güzeldir. Derisi ve toynağı parlar. Kuyrukları kısadır.
Burnu, boynu ve ön ayakları uzundur. Karnının içi, burun deliği ve alnı geniştir. Bakışları çok güzeldir. Şairler
“Kız bakışlı atım” diye tarif ederler. Hisleri, sezgileri çok kuvvetlidir. Sahibini ıslığından, sesinden veya
kokusundan tanır.